Landry: Paasisassarsiorlunga maaniippunga

Trumpip Kalaallit Nunaannut immikkut aallartitaa Jeff Landry Nuummut sapaammi ualikkut tikippoq, kingornalu inuit arfinillit arfineq-marlullu akornanniittut ilagalugit biilerlutik Hotel Aurora Apartmentsimullu inissipput. Taanna USA-p sinniisoqarfiattaavata illoqatigaa.

Tamatuma kingorna Landry inuit marluk peqatigalugit tusagassiortut amerlanngitsut ilagalugit Nuummi pisuttuarput. Louisianami guvernøri apersornissaanut periarfissaq atorlugu Sermitsiaq peqataavoq. Taassuma immikkut aallartitatut decembarimi toqqarneqarnerminut atatillugu Trumpip Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunneqarnissaanik suliniuteqarneranut suleqataanissaq ataqqinaataasutut isigalugu oqarpoq.

Jens-Frederik Nielsen USA umiarsuarmik napparsimmavik neqerooruteqarmat itigartitsimmat Landry inuit nittartakkatigut attaveqaqatigiittarfianni X-imi februaarimi ima allappoq: "Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen, kanngusunniarit!“

Guvernøri tamatuma kingorna oqaaseqaqqinngilaq, ullunilu tulliuttuni ataatsimeersuarnermi Future Greenlandimi Katuami maajip 19-ianiit 20-anut ingerlanneqartussami peqataassalluni.

Sinniisoqarfiup ammaanersiorneqarnerani peqataassanngilaq

Ataatsimeersuarnissamik aaqqissuisut Sulisitsisut Jeff Landry qaaqquneqarsimanngitsoq aamma ataatsimeersuarnermi oqalugiartussanut ilaanngitsoq Sermitsiamut erseqqissarnikuuaat, peqataaniartulli allat assigalugit peqataanerarlugu.

Jeff Landry USA-mut maajip 20-ani utissallutik oqarpoq, taamaattumillu sinniisoqarfiup sisamanngornermi maajip 21-anni ammaanersiorneqarneranut peqasaassanani.

– Louisianami suliniut annertooq aallartissagatsigu utertariaqarpunga. Nalinginnaasumimmi suliffeqarpunga, Nuummi pisuttuartilluni Sermitsiamut oqarpoq.

Peqataaniarluni qaaqquneqaqqaartariaqanngitsoq

Sooq Nuummiippit?

- Paasisassarsiorlunga maaniippunga. 

Kisiannimi pisortatigoortumik qaaqquneqarnikuunngilatit.

– Inuit qaaqquneqanngikkaluarlutik aamma Louisianamukartarput. Qaaqquneqaqqaartariaqanngilagut. Korea Kujallermut aamma angalanikuuvunga, tassanilu aamma qaaqquneqaqqaarnikuunanga. Savimminiliorfissaq qulakkeerlugu Louisianamut uterpunga, Jeff Landry oqarpoq. Korea Kujallermut 2024-mi tikeraarnini pillugu oqarpoq, tassani Hyundai Motor Group Louisianami saviminiliorfissuarmik sanaartornissaannut 21 milliardit dollarsit qulakkeerneqarnikuupput.

Naalakkersuisunik ataatsimeeqateqarneq

Kalaallit Naalakkersuisui ataatsimeeqatigissavigit?

- Aappi, sinniisoq (Ken Howery aaqq.) tikissimaleriarpat Naalakkersuisut siulittaasuat ataatsimeeqatigissagunarparput, Landry oqarpoq.

USA-p sinniisua Ken Howery Nuummut ataasinngornermi tikissaaq. Sermitsiap paasissutissaatai naapertorlugit Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen ataasinngornermi ataatsimeeqatigineqassaaq.

Attaveqaatinik periarfissanillu pilersitsiniartoq

USA-miit Kalaallit Nunaannut kikkut attaveqaataappat — illit imaluunniit Danmarkimi Amerikamiut sinniisoqarfiat immaqaluunniit Nuummi Amerikamiut sinniisoqarfiat?

- Apeqqutit paasinngilara. Pissutsinut assigiinngitsunik isiginnittaaseqarpugut soorlu tusagassiortut assigiinngitsunik allaaserisaqartartut.

Kalaallit Nunaanni sulerissavit?

– Sapinngisamik amerlasuunik ikinngutitaartussaanga, sapinngisamillu amerlasuunik inunnik naapitaqarluarniarsarissaanga, USA-llu peqataaffigisinnaasaanik periarfissaqarnersoq inunnik oqaloqatiginninnikkut periarfissarsiussallunga. Tassa aningaasaqarnikkut periarfissat amerlanerusut, qularnanngitsumik aamma kalaallit iluaqutigisinnaasaat, Jeff Landry oqarpoq.

Sermitsiap paasisai naapertorlugit Landry ataasinngorpat innuttaasunut pulaassaaq. Aqqutaanilu qularnanngitsumik teqqissanik "Make America Great Again"-imik allassimasunik agguaassissaaq. Karsit amerlasuut biilit attartugaannut ikineqartut Sermitsiamit takuneqarput.

Kalaallit Nunaata tiguarneqarnera

Taavami Kalaallit Nunaat tiguarneqarnissaanut tunngatillugu qaammatit marluk matuma siorna oqaatiginikuusat?

- Taavami uanga ima aperilakkit: Qanga kingullermik USA nunamik tiguaanikuua? USA europami nunat assigalugit naalagaaffissuartut, nunasiaatilissuartullu iliornikuunngisaannarpoq.

- Attaveqaatinik nutaanik pilersitsinissaq soqutigisariuarparput, ilutigisaanillu aningaasaqarnikkut periarfissanik pilersitsineq. Naak sorsunnersuup aappaata kingorna naalagaaffissuarni kisiartaalluta tiguaasinnaagaluarluta, taamatut iliorsimanngilagut. Europa Asiallu sanaartorneqaqqinnerannut ikiuuppugut. Ilissi europamiutut isiginnittaasersi naapertorlugu tiguaaniarnermik oqariartuuteqarnersi soqutiginartilluinnarpara. Qanga taama ilioratta? Jeff Landry oqarpoq.